Heimweebeleid in arbeidsmarkt niet wenselijk

De dynamiek op de arbeidsmarkt wordt steeds groter. Werkenden moeten steeds flexibeler zijn. Tegelijkertijd zijn zekerheden nog steeds gekoppeld aan het vaste dienstverband. Dat moet anders. Wat voor sociaal stelsel hebben we nodig? Aan welke zekerheden hebben werkenden behoefte? Dat zijn vragen waarmee Jurriën Koops zich bezighoudt. Niet alleen als directeur van ABU, branchevereniging van uitzendondernemingen, maar ook als lid van de Ledenraad van Vereniging Achmea.

“Bij ABU zijn we actief in het hart van de arbeidsmarkt”, vertelt Jurriën Koops. “We zien wat er verandert, wat er goed gaat en wat er niet goed gaat. Daar ligt ook de verbinding met Achmea, als leverancier van producten die voor werkenden en voor de arbeidsmarkt relevant zijn.”

Basiszekerheden voor iedereen

“De arbeidsmarkt en het sociale stelsel in Nederland groeien steeds verder uit elkaar. Het sociale stelsel dateert van vlak na de oorlog. In die tijd werden zekerheden gekoppeld aan het vaste en bij voorkeur langdurige dienstverband. De hele structuur, ook nu nog, is daarop ingericht. Intussen is er veel veranderd in het werkveld. Vanuit een soort kramp en boosheid vragen mensen nu: Hoe laten we de arbeidsmarkt weer aansluiten bij ons sociale stelsel? Heimweebeleid noem ik dat – iedereen weer een vast contract. Maar niet iedereen wil dat en niet iedereen krijgt dat.

Vanuit mijn kraaiennestfunctie op de arbeidsmarkt kan ik in de Ledenraad van Vereniging Achmea bijdragen aan de kennis over veranderingen op de arbeidsmarkt. Daarbij is het van groot belang dat zekerheden van werkenden niet langer gekoppeld zijn aan een vast contract. Iedereen zou dezelfde basiszekerheden moeten hebben op het gebied van arbeidsongeschiktheid, pensioen en scholing. Voor alle werkenden en mensen met een uitkering zou er een periodieke arbeidsmarktscan en een persoonlijke ontwikkelrekening moeten komen, zodat mensen kunnen investeren in hun eigen ontwikkeling. Op die manier krijg je een ontwikkelingsgerichte arbeidsmarkt.”

Werkenden centraal

“Voor de inrichting van een nieuw sociaal stelsel zou de focus dus veel meer op de werkenden moeten liggen in plaats van de werkgever”, vindt Koops. “De werkende is zelf verantwoordelijk en neemt zelf beslissingen. En dus moet de werkende centraal staan in het nieuwe sociale stelsel. Het volgend kabinet moet hiervoor piketpaaltjes slaan.

Maar het is niet alleen aan het kabinet om dit te bewerkstelligen. Het zwaartepunt ligt bij de marktwerking. De markt moet de zekerheden gaan organiseren, bijvoorbeeld door de voorwaarden voor hypotheek te wijzigen. Bij ABU werken we samen met banken, de AFM en Vereniging Eigen Huis aan een perspectiefverklaring, waardoor ook uitzendkrachten een hypotheek kunnen krijgen. Aan zo’n verklaring is grote behoefte. In een arbeidsmarkt die steeds complexer wordt en steeds meer risico’s in zich heeft, neemt het belang van uitzendkrachten toe.”

Boel bij elkaar houden

“De markt moet dus met nieuwe proposities komen, met hypotheken voor uitzendkrachten bijvoorbeeld en werkverzekeringen voor zelfstandigen. Achmea staat open voor deze nieuwe manier van denken. Achmea geeft op een nadrukkelijke manier de klantgroepen een rol in het bedrijf en luistert naar de noden in de samenleving.

Vanuit haar historie en verantwoordelijkheid verwacht ik dat Achmea vervolgens ook met uitdagende proposities zal komen voor de markt. Het leggen van een verbinding tussen het sociaal stelsel en de arbeidsmarkt is een belangrijke taak. Samen moeten we de boel bij elkaar houden en voorkomen dat arbeidsmarkt in allerlei fragmenten uit elkaar valt en versnipperd raakt.“